In Fourteen leaves and a cup of water onderzoekt Michelle Piergoelam (NL) de botanische kennis van tot slaaf gemaakte gemeenschappen in Suriname. Deze kennis vormde een belangrijke bron van kracht en verzet. De tot slaaf gemaakten herkenden planten in de Surinaamse flora die verwant waren aan soorten uit Afrika en begrepen welke bladeren geneeskrachtige eigenschappen hadden en welke planten eetbaar of giftig waren. Ze wisten ook hoe ze deze planten konden gebruiken om te overleven – zelfs om hun onderdrukkers te vergiftigen. Deze diepgewortelde expertise stelde hen in staat om barre omstandigheden te doorstaan, te ontsnappen, te overleven en vrije gemeenschappen te stichten in de dichte regenwouden van Suriname.
Voor dit project reisde Piergoelam in 2024 voor het eerst naar Suriname, het geboorteland van haar ouders. Tijdens haar reis door het regenwoud fotografeerde ze planten die in 1755 voor het eerst werden beschreven door de Zweedse bioloog Daniel Rolander. Als Europese waarnemer documenteerde Rolander het gebruik van planten in Suriname en legde hij de uitwisseling van kennis tussen tot slaaf gemaakten en lokale gemeenschappen vast. Zijn verslagen van verzet, van alledaagse daden tot moedige ontsnappingspogingen, en zijn observatie dat tot slaaf gemaakten het bos ‘op hun duim’ kenden, vormden een belangrijke inspiratiebron voor Piergoelam. Door de samenwerking met biologen van Naturalis en lokale partners in Suriname, waaronder Irvin Ristie, die Piergoelam door het regenwoud begeleidde, en sjamaan Amashina Oedemmaloe, verbindt het project op complexe wijze kunst, sjamanisme en wetenschap.
Veel traditionele gebruiken in Suriname zijn grotendeels onveranderd gebleven. Bekers worden nog steeds gesneden uit het witte hout van de kwasibita-boom en gevuld met water of alcohol; de bittere drank wordt gebruikt om malaria te bestrijden. De zeer giftige drunguman (dronkaard), genoemd naar de wankelende gang die het gevolg is van het drinken van het kruid, wordt niet langer gebruikt om Europeanen te vergiftigen, maar leeft voort in kruidenbaden die bedoeld zijn om bovennatuurlijke vijanden af te weren. Suriname, een multiculturele samenleving met een uitzonderlijke biodiversiteit, kent duizenden lokale plantennamen, waarvan er niet allemaal zijn gedocumenteerd. Bijna 270 jaar na Rolander herbergt het Surinaamse regenwoud nog steeds nieuwe verhalen die wachten om gehoord en zichtbaar gemaakt te worden.
Binnen deze bredere praktijk vormt Veertien Bladeren en een Beker Water het derde hoofdstuk van Piergoelams doorlopende project De Ontwarde Verhalen (2020-heden), waarin ze bronnen van hoop en kracht onderzoekt onder tot slaaf gemaakte mensen in Suriname. Haar werk richt zich op ondervertegenwoordigde geschiedenissen, mondelinge tradities en de veerkracht van cultureel geheugen. Ze concentreert zich op verhalen die bewaard zijn gebleven via ongeschreven bronnen, zoals folklore, rituelen, geheime talen, liederen, kleding en planten, met een bijzondere nadruk op het Surinaamse erfgoed en de erfenis van de transatlantische slavernij.
Fourteen Leaves and a Cup of Water is een copublicatie met Naturalis Biodiversity Center.
Formaat: 210 x 315 mm
Pagina’s: 148
Binding: Hardcover
Oplage: 900 exemplaren
Concept en fotografie: Michelle Piergoelam
Ontwerp: Sybren Kuiper (-SYB-)
Productie: Jos Morree (Fine Books)
Beoordelingen
Er zijn nog geen beoordelingen.